دوره جدید/ سال پنجم/ شماره 34/ تابستان 1399



سفیر هنر/ نشریه خبری فرهنگستان هنر

دوره جدید/ سال پنجم/ شماره 34/ تابستان 1399

زیر نظر اداره کل روابط عمومی

صاحب‌امتیاز: فرهنگستان هنر

سردبیر: زهرا مهاجری

دبیر تحریریه: داود احمدی‌بلوطکی

ویراستار: سعید فرمانی

مدیر هنری: فرزاد ادیبی

طراح و صفحه‌آرا: سیداحسان عمرانی

عکاس‌ها: آزاده تقی‌وند، علی جباری، بابک نبئی، اسعد نقشبندی

چاپ: چاپخانه دیجیتال فرهنگستان هنر

نشانی: خیابان ولیعصر، پایین‌تر از چهارراه طالقانی، شماره 1552

صندق پستی: 1377-14145 تلفن: 5-66954200  نمابر: 66499769       

رایانامه: safir@honar.ac.ir

تارنما:   www.honar.ac.ir


نسخه کامل: دانلود فايل



فهرست مطالب

تصویر و متن

تجربه زیسته مردمان فلات ایران از گذشته‌های بسیار دور، نشانگر رابطه عمیق آنها با طبیعت است. قدیمی‌ترین نشانه‌های تصویری باقی‌‍مانده در ایران، مربوط به دوره نوسنگی و در نزدیکی منطقه کوهدشت لرستان است. با اکتشافات اخیر می‌توان نقاشی‌های گوزن، بزکوهی، سگ، و انسان شکارچی را از دوره‌های مختلف در اکثر نقاط فلات ایران مشاهده کرد. دیوارنگاره‌ها و نقاشی‌های صخره‌ای، بخشی از رابطه مردمان ساکن فلات را با طبیعت نشان می‌دهند. در واقع بخشی از روایت‌های زندگی از طریق این نقاشی‌ها برای ما بازگو می‌شود.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید

 

 



بررسی پیش‌نویس سند توسعه هنر

دومین جلسه شورای هنرِ شورای عالی انقلاب فرهنگی به ریاست سید عباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و با حضور سعیدرضا عاملی، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، محسن حاجی‌میرزایی، وزیر آموزش و پرورش، علیرضا اسماعیلی، سرپرست فرهنگستان هنر، محمدمجتبی حسینی، معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمد قمی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، بهمن نامورمطلق، سرپرست دانشگاه استاد فرشچیان، محمدمهدی دادمان، رئیس حوزه هنری، احمد واعظی، رئیس دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، حسن بلخاری، رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، محسن فراهانی از اعضای تدوین پیش نویس سند توسعه هنر، محمدعلی کی‌نژاد، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، محمدحسین نواب، مدیر مدرسه اسلامی هنر با موضوع بررسی پیش‌نویس سند توسعه هنر، ماده‌واحده تأسیس مؤسسه هنرمندان پیشکسوت و همچنین اصول و سیاست‌های موسیقی کشور برگزار شد.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید

 



فعالیت سالم در فضای مجازی چگونه میسر خواهد بود؟

 اگر زندگی انسانی را مورد بررسی و مداقه قرار دهیم، بی‌راه نیست اگر ادعا کنیم رابطه مستقیم و تنگاتنگ آن با تحولات و پیشرفت فناوری، باعث شده تا زندگی انسانی، دستخوش تغییراتی به‌مراتب سریع و گاهی نامحسوس شود؛ تغییراتی که در دل خود، نوعی سبک زندگی را به همراه دارند؛ از اختراع چرخ گرفته تا ساختن فضاپیما، ابرکامپیوترها و دیگر ساخته‌های بشری.

به‌طور حتم دستاوردهای انسانی در دو دهه اخیر، سرعت این تحولات و دگرگونی‌های عظیم را بیشتر کرده است؛ چراکه انسان، از طریق همین فناوریی‌های روزآمد توانسته است تا روابطش را به‌واسطه شبکه‌های ماهواره‌ای، گوشی‌های هوشمند و در پی آن، فضاهای مجازی گسترش دهد و دانش و آگاهی‌‌اش را به اشتراک بگذارد.

در همین باره گفت‌وگویی با یونس سخاوت، عضو گروه تخصصی چندرسانه‌ای فرهنگستان هنر، با محوریت فعالیت سالم در فضای مجازی، انجام داده‌ایم.

یونس سخاوت، مدرک دکتری علوم کامپیوتر و پسادکتری از دانشگاه آلبرتا کانادا دارد و در حال حاضر سرپرستی دانشکده چندرسانه‌ای و مدیریت آزمایشگاه واقعیت‌افزوده شناختی دانشگاه هنر تبریز را بر عهده دارد. زمینه‌های تحقیقاتی وی بازی‌های رایانه‌ای، بازی‌های جدی، بازی‌های توانبخشی، واقعیت‌افزوده و طراحی محتوای چندرسانه‌ای است.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید


سلطان محمد در خاطر و خیال نقاشان معاصر ایرانی

نقاشی سنتی ایران به هنری خیال­انگیز، تزیینی و دلپذیر شهرت دارد. بسیاری از دوستداران نقاشی ایرانی، به لطافت و ظرافت و دقت رنگ­آمیزی نگارگری ایرانی اشاره کرده­اند؛ کیفیتی که به قول استوارت کاری ولش، از دید چنین دوستدارانی خصوصاً آنان که با سطوح تیره و براق تابلوهای رنگ روغنی روی بوم مأنوس‌اند، برجستگی خاص دارد. اما به نظر می‌رسد هنرمندان خلاق ایرانی به چیزی ورای سطوح رنگی تخت که با حوصله و دقت بسیار رنگ­آمیزی می­­شد، و یا کادرکشی و طلااندازی و رنگ­آمیزی زمینه و کاشی‌کاری و کوه­سازی و درخت­سازی و قلم­گیری و غیره که تماماً با وسواس و دقت فراوان به وجود می­آمد، فکر می­کردند. آنان علاوه بر اینکه به کل اثر به­عنوان ترکیب‌بندی رنگی‌ای می‌نگریستند و گاه با ترکیبی نسبتاً ساده از دو یا سه رنگ، صفحه رنگین هیجان­انگیز کوچکی می­آفریدند، به­دنبال نمایان‌ساختن فضایی بودند که با فضای عادی عالم مادی و جسمانی محسوس متفاوت است. و هدف هنری که اصالت معنوی دارد، همان نشان‌دادن این فضا از طریق رمز و تمثیل و روش‌های خاص دیگر است.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید

 



بهزاد در خاطر و خیال من

مجموعه­ آثار متنوع و گونا­گونی که با عنوان «بهزاد در خاطر و خیال من» گردآوری شده و در گنجینه فرهنگستان هنر محفوظ است، آثار جمعی از هنرمندان معاصر ایرانی است که در استقبال از همایش بین­المللی «کمال­الدین بهزاد» در سال 1382، پدید آمده­اند. این گروه از هنرمندان با الهام از اسم و رسم بهزاد، که استاد نقاشی ایرانی و از سرآمدان نگارگران ایران در سده دهم هجری و پس از آن است، آنچه در خیال و خاطر خود از آثار و میراث هنرمندانه او در تصور داشته­اند، روی بوم تصویر کرده­اند.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



فرش در نگره فیلم‌سازان در یک‌صد سال اخیر

فرهنگستان هنر با توجه به رسالت و اهداف فرهنگی هنری خود اقدام به برگزاری همایشی با عنوان «فرش، سنّت، هنر» کرده است که در سه بخشِ مستقل اما همسو، و با اتکا به دو اصلِ سنّت و هنر که هستی‌شناسی و شناختِ هویت فرش دستباف در گروی آن است، برگزار می‌شود.

علیرضا قاسم‌خان دبیرِ بخش فرش در نگره فیلم‌سازان است. با این هنرمند نام‌آشنای سینمای ایران گفت‌وگویی کرده‌ایم تا به ما از روند کار در دبیرخانه فیلم این همایش بگویند.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید

 



 منوچهر طیاب؛ مردی که پایش در گِل ایران بود

منوچهر طیاب، متولد ۱۳۱۶ در تهران، دانش‌آموخته رشته معماری در دانشگاه فنی وین و فارغ‌التحصیل کارگردانی سینما و تلویزیون از دانشکده سینمایی آکادمی دولتی موسیقی و هنرهای نمایشی اتریش بود.

طیاب، عضو پیوسته فرهنگستان هنر، استاد رشته سینما در دانشکده‌های هنرهای دراماتیک و تلویزیون، و سرپرست رشته سینماتوگرافی و ‏عکاسی دانشکده علوم ارتباطات اجتماعی تهران بود.

او همچنین عضو هیئت‌داوران سازمان یونسکو در جشنواره بین‌المللی «کراکو» لهستان؛ عضو هیئت‌داوران جشنواره بین‌المللی فیلم مستند «ترنتو» ایتالیا؛ عضو هیئت‌داوران جشنواره بین‌المللی فیلم مستند ایران: سینما حقیقت؛ عضو هیئت‌داوران جشنواره بین‌المللی فیلم فجر؛ و... نیز بوده است.

طیاب که از ‌سال ۱۳۴۲ با ساخت فیلم «سفال» به ‏حرفه‌ مستندسازی روی آورد، نویسنده و کارگردان نزدیک به صد فیلم ارزشمند مستند و آموزشی در زمینه میراث فرهنگی و ‏تاریخی است.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



خدایش بیامرزد

جامعه فرهنگ و هنر یکی از بزرگانش را از دست داد؛ استادی دلسوز و سخت‌کوش، مستندسازی محقق و هنرمند، مؤلفی پژوهشگر و خوش‌قلم، و در عین همه اینها، انسانی شریف، مهربان، بی‌تکلف، خوشرو و دلسوز. مرحوم طیاب در خارج از ایران درس خوانده بود و درس هم می‌داد و به همین سبب بخشی از زندگی و اوقاتش در خارج از ایران می‌گذشت. 

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید

 



منوچهر به همه جای ایران افتخار می‌کرد و این انکارناشدنی است

هنر همیشه در خانواده ما جایگاهی بالا و خاص داشته است و قطعاً یکی از عوامل مؤثر در رشد شخصیت هنری برادرم محسوب می‌شود. او از سنین کودکی به مقوله سینما به‌شدت علاقه‌مند بود؛ به طوری که در 12سالگی و با وسایل ابتدایی، دستگاه آپارات ‌ساخت و از سینماها فیلم‌های بریده‌شده را می‌گرفت و آنها را توسط چراغ‌های نفتی، که در آن دوران رایج بود، روی دیوار برای خانواده به نمایش می‌گذاشت و این کارش همواره مورد تشویق خانواده قرار می‌گرفت. او پس از گرفتن دیپلم برای ادامه تحصیل در زمینه سینما، به اتریش مهاجرت کرد؛ البته این اقدامش برای تحصیل در رشته سینما، در آن موقع توسط مسئولِ وقت، پذیرفته نشد و به همین دلیل، منوچهر ابتدا رشته معماری را برای ورود به دانشگاه اتریش انتخاب کرد و پس از آن بود که در آنجا، با تلاش و پشتکار خودش توانست وارد آکادمی سینمایی وین شود.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



فیلم‌های طیاب نقد نیست، کشف یک رابطه است 

 نشریه سفیر هنر، با اِشراف به این موضوع که زنده‌یاد منوچهر طیاب، مصداق بارزی است از تعریف درستی که می‌توان برای هنرمند قائل بود، افتخار داشت تا به مناسبت گرامیداشت یاد و نام این سینماگر بزرگ، با یکی از یاران وی که او نیز یکی بزرگان سینمای مستند کشورمان است، درباره شناخت شخصیت این هنرمند فقید، گفت‌وگو کند.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



طیاب خودش را در قیاس با هیچ‌کس قرار نمی‌داد

اسعد نقشبندی، عکاس و فیلم‌ساز مطرح کشورمان است که در طی 25 سال متوالی، در تمامی پروژه‌های فیلم‌سازی منوچهر طیاب، او را همراهی کرد. به‌منظور شناخت و همچنین درکی بهتر از زوایای کمتر پرداخته‌شده شخصیت منوچهر طیاب، با این هنرمند برجسته کشورمان گفت‌وگویی کردیم که مشروح این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



 گاه‌شمار منوچهر طیاب

نام:                    منوچهر طیاب

تاریخ تولد:           ۱۳۱۶ (تهران)

درگذشت:            ۴ شهریور ۱۳۹۹ (وین)

حرفه:                 مستندساز، نویسنده، مترجم و منتقد

تحصیلات:          - دانش‌آموخته رشته معماری از دانشگاه فنی وین

- دانش‌آموخته رشته کارگردانی سینما و تلویزیون و طراحی صحنه از دانشکده سینمایی آکادمی دولتی موسیقی و هنرهای نمایشی وین

سوابق:

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



«هم‌پای نور»؛ جلوه‌های زیبای نور خدا در صحنه‌های مختلف

به مناسبت برپایی نمایشگاهی از آثار نقاشی عبدالحمید قدیریان، نقاش، طراح و کارگردان هنری، با عنوان «هم‌پای نور» در موزه هنرهای معاصر فلسطینِ فرهنگستان هنر، با این هنرمند عرصه هنرهای تجسمی گفت‌وگویی کرده‌ایم تا دیدگاه وی در ارتباط با موضوع کارهایش را بدانیم.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



روایت عاشورا با نقاشی‌های عبدالحمید قدیریان

نمایشگاه «هم‌پای‌ نور»، آثار نقاشی عبدالحمید قدیریان، هم‌زمان با آغاز دهه اول محرم در موزه هنرهای معاصر برگزار شد.

در این نمایشگاه که ۵ تا ۲۶ شهریور 1399 برگزار شد، ۳۲ اثر نقاشی با تکنیک رنگ روغن و یک تابلو طراحی در کنار ۶ اثر حجم به نمایش گذاشته شد.

عبدالحمید قدیریان در همپای نور که ادامه‌ای از نمایشگاه پیشین این هنرمند با عنوان «آسمان حسین» با محور روزهای عاشورایی است، تلاش کرده با دو عنصر تکرارشونده در همه نقاشی‌های خود یعنی «آسمان» و «نور» مخاطب را به درک و فهمی تازه از قیام امام حسین(ع) دعوت کند.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



بازوی محرک هنرمندان عرصه تجسمی، باور به دفاع از ارزش‌ها بود

 به مناسبت هفته دفاع مقدّس و با محوریت هنر انقلاب اسلامی، با حبیب‌الله صادقی، عضو پیوسته فرهنگستان هنر، گفت‌وگویی کردیم. این چهره‌ نام‌آشنای عرصه هنرهای تجسمی کشور، با ذکر این نکته که هنر انقلاب اسلامی و مسائل پیرامون آن و نیز تداوم شکل تکوینی‌ این هنر در دوران دفاع مقدّس، نیاز به بحثی مفصّل‌تر از این دارد، به پرسش‌های ما پاسخ داد.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



حماسه مقدس

همزمان با آغاز هفته دفاع مقدّس، نمایشگاهی از عکس‌های عکاسان نامی حوزه دفاع مقدّس، عصر دوشنبه 31 شهریور 1399، در موزه فلسطین افتتاح شد.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



یادی از معمار شاعر

دست عاشق و صاحب‌ذوق، هر جا که باشد، چشمان پُر تمنای خسته از هیاهو و فضای مه‌آلود شهری را به دنبال خود می‌کشاند تا در آن آرام گیرد؛ خصوصاً عشقی که برای خالق باشد، مخلوق را به وجد می‌آورد. شاید به همین واسطه است که اماکن زیارتی می‌توانند این آرامش را به وجود آورند؛ چراکه این عشق، هنری آفریده که درون انسان را متحول می‌سازد و ارتباط بین خالق و مخلوق را آسان‌تر می‌کند.

گذشته از اماکن زیارتی، حتی معماری شهری برجای‌مانده از گذشته، حس زندگی و شور را به بیننده القا می‌کند و توانمندی معماران سنتی را به رخ می‌کشد. صد افسوس که بسیاری از معمارانمان را ناشناخته از دست داده‌ایم و هیچ از آنها نمی‌دانیم و تنها می‌توانیم آثار به‌جامانده از آنها را به تحسین بنشینیم!

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



شعرباف در آثارش زنده است

نگاهی کوتاه به زندگی‎‌ پُربار علی‌اصغر شعرباف، به مناسبت چهارمین سال کوچ جاودانه این معمار سنتی

علی‌اصغر شعرباف، عضو جاوید فرهنگستان هنر، در ۱۲ اردیبهشت سال ۱۳۱۰شمسی در تهران دیده به جهان گشود. پدربزرگ او، حاج عباس پی‌بند، از استادان برجسته زمان خود بود که به دلیل توانایی در جابه‌جایی پایه‌ها از زیر طاق‌ها و اتصال اجزای معماری به یکدیگر،‌ لقب پیوند گرفت و به حاج‌ عباس پیوند معروف شد.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



مداومت در اصول موسیقی ایرانی

کتاب مداومت در اصول موسیقی ایرانی، نوشته مهدی برکشلی را مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری (متن) منتشر کرد.

در پیش‌درآمد این کتاب آمده است: «موضوع این کتاب، گام‌ها و دستگاه‌های موسیقی، از زمان‌های پیشین مورد توجه خاص دانشمندان و فیلسوفان بوده است که درباره موسیقی تحقیق کرده و کتاب نوشته‌اند و در آثار خود فصل‌های خاصی به آن اختصاص داده‌اند. نظر فارابی در این‌باره به‌عنوان سرآغاز این کتاب آمده است.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



نظماهنگ قرآن؛ ائتلاف لفظ و معنا در کلام وحی

کتاب نظماهنگ قرآن؛ ائتلاف لفظ و معنا در کلام وحی، تألیف ابوالفضل خوش‌منش را مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری (متن) منتشر کرد.

این کتاب شامل چهار فصل است که در فصل اول به نظماهنگ زبان قرآن و هدف از بررسی آن، در فصل دوم به مقوّمات و آثار آهنگ نظم و نثر، در فصل سوم به تأثیر آوای حروف و بیان نمونه‌های قرآنی، و در فصل چهارم به بیانی از نظماهنگ قرآن در آینه آیات و سُور، پرداخته است.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید



فراخوان هم‌اندیشی «محمودخان ملک‌الشعرا (صبا)؛ از سنت تا نوگرایی»

فرهنگستان هنر جزئیاتی از برگزاری هم‌اندیشی «محمودخان ملک‌الشعرا (صبا)؛ از سنت تا نوگرایی» را در قالب فراخوان مقاله ارائه داد.

معاونت پژوهشی این فرهنگستان در نظر دارد هم‌اندیشی یک‌روزه‌ای تحت عنوان «محمودخان ملک‌الشعرا (صبا)؛ از سنت تا نوگرایی» به‌منظور شناخت وجوه ناشناخته این هنرمند چندوجهی و همچنین بازجست ویژگی‌های هنری آثار، خلاقیت و نوآوری هنری و نقش تأثیرگذار وی، با حضور صاحب‌نظران، اندیشمندان و هنرمندان به بحث و بررسی بگذارد.

محمودخان ملک‌الشعرا (صبا)، شاعر، خوش‌نویس و از نقاشان نوگرای دوره قاجار است. نوگرایی، ابتکار و خلق وجوه تازه از تلفیق سنت‌های هنری ایران، با اصول و قواعد نقاشی اروپایی از دستاوردهای مهم او در نقاشی است. مهارت بالای او در منظره‌سازی، ژرف‌نمایی و توجه به کیفیت نور و سایه و همچنین بهره‌گیری از افق‌های نور و رسانه‌های جدید در بسیاری از آثار به‌جامانده از او به‌خوبی نمایان است.

این هم‌اندیشی بهمن‌ماه 1399 برگزار می‌شود و مخاطبان می‌توانند برای دریافت اطلاعات فراخوان آن به وب‌گاه فرهنگستان هنر به نشانی www.honar.ac.ir مراجعه کنند.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید

 

 



 


 


سایر نسخه‌ها‌ی خبرنامه
 

مؤسسات تابعه

پژوهشکده هنر
مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری
مؤسسه فرهنگی هنری صبا


پیوندها

فرهنگستان‌های ایران
دانشگاه‌ها و دانشکده‌ها
مؤسسات پژوهشی
یاد استاد
پورتال قدیم

تماس با ما

ساختمان مرکزی : تهران- خیابان ولیعصر، پایین‌تر از چهارراه طالقانی، شماره 1552
كدپستي : 1416953613
تلفن : 5 - 66954200 دورنگار : 66951167
رایانامه : honar@honar.ac.ir

کلیه حقوق متعلق به این پورتال برای فرهنگستان هنر محفوظ است.